0.4 C
Aghjabadi
Cümə axşamı, Yanvar 20, 2022

Pambıqçılıq geniş meydan qazanır

Mühüm kənd tərrüfatı bitkisi olan pambığın becərilməsinə ilk dəfə Hindistanda başlanılıb. Bu qədim bitki növü Şərq Ölkələri, əsasən də İran vasitəsi ilə Qafqaza, o cümlədən Azərbaycana yayılıb. Orta əsrlərdə ölkəmizin bir çox ərazilərində pambıqdan parça hazırlanaraq, ixrac olunub.

XVIII əsrdə Mil-Muğan və Şirvan düzlərində bol pambıq məhsulu yetişdirilib. XIX əsrdə bu istiqamətində daha geniş tədbirlər həyata keçirilib. Bölgələrdə Misir, Amerika, həmçinin yerli Mazandaran və İrəvan pambıq sortları becərilib.

Rusiya tərəfindən işğal edildikdən sonra da Azərbaycanda pambıqçılığın inkişafı davam etdirilib. Ötən əsrin əvvəllərində Çar Rusiyası toxumçuluq sənayesinin mahlıca ehtiyacı ilə əlaqədar Azərbaycanda pambıq əkin sahələri bir qədər də genişlənib. Ölkə ərazisində 1913-cü ildə 100 min hektar sahədə pambıq əkilib, 65 min ton istehsal edilib. Həmin vaxt hər hektardan məhsuldarlıq 6 sentner təşkil edib.

Rusiyada bolşevik inqilabı, erməni daşnaklarının törətdikləri kütləvi qırğınlar, Şərqin ilk Demokratik Cümhuriyyətinin süqutu, 1920-ci ildə yeni rus işğalı Azərbaycanda iqtisadiyyatın bütün sahələrində olduğu kimi, pambıqçılığın inkişafına mənfi təsir göstərib.

Qarabağda, eləcə də Ağcabədidə pambıqçılığın inkişafı məşhur həmyerlimiz Həmidə xanım Cavanşirin adı ilə bağlıdır. O, 1912-ci ildə Tiflisdə keçirilən Zaqafqaziya pambıqçılarının qurultayında pambıqçılığın vəziyyəti, bu mühüm kənd təsərrüfatı sahəsinin geniş tətbiq olunması barədə rus dilində ətraflı çıxış edib. Sonrakı illərdə onun təşəbbüsü və təşkilatçılığı ilə Qarabağ bölgələrində pambıq istehsalı böyük vüsət alıb.

Sovet Hakimiyyəti illərində pambıq istehsalı xeyli artırılıb. Ancaq respublikamızda bu sahə üzrə ən yüksək artım ümummilli lider Heydər Əliyevin rəhbərlik etdiyi dövrə təsadüf edir. Məhz onun əvəzsiz xidmətləri sayəsində nəinki pambıqçılıq, kənd təsərrüfatının bütün sahələri yüksək inkişaf etdirilib. Ulu Öndər 1969-cu ildə birinci dəfə hakimiyyətə gələndə respublikada 200 min ton hektar sahəyə pambıq əkilib, 300 min ton məhsul götürülüb, hər hektardan məhsuldarlıq 15 sentner olub. Onun yüksək təşkilatçılıq bacarığı nəticəsində 1980-ci illərin əvvəlində, hər hektardan məhsuldarlıq 30 sentnerə çatdırılıb. 1981-ci ildə Azərbaycanda 1 milyon tondan çox pambıq istehsal edilib. Həmin ildə rayonumuzda da pambıqçılıq yüksək inkişaf edib. Ağcabədi pambıqçıları böyük fədakarlıqla rekord miqdarda – 104 min ton “ağ qızıl” istehsal etməyə nail olublar.

Ulu öndər Heydər Əliyev 1982-ci ildə Moskvaya getdikdən sonra respublikamızda pambıqçılıq təsərrüfatının tənəzzül dövrü başlayıb. SSRİ-nin dağılması, torpaqlarımızın ermənilər tərəfindən işğalı, müstəqillik dövrünün çətinlikləri səbəbindən də pambıqçılığın inkişafı sürəti daha da aşağı düşüb.

Son illər ölkəmizdə bu mühüm, gəlirli kənd təsərrüfatı sahəsinə dövlət diqqət və qayğısı artırılıb. Prezident İlham Əliyevin rəhbərliyi altında respublikada qeyri neft sektorunun inkişaf etdirilməsinə dair dövlət strategiyasına uğurla start verilib. Görülmüş tədbirlər nəticəsində bu gün Azərbaycanda kənd təsərrüfatı, xüsusilə pambıqçılıq iqtisadiyyatın prioritet sahələrindən birinə çevrilib. 2016-cı ilin 17 sentyabrında Sabirabadda keçirilən müşavirədə ölkə Prezidenti cənab İlham Əliyev bölgələrdə pambıq istehsalının artırılmasına geniş imkanlar yaradılması üçün qarşıda proqram vəzifələr müəyyənləşdirib.

Dövlət başçısının göstərdiyi yüksək diqqət və qayğı respublika pambıqçılarını ruhlandırıb, onları daha məhsuldar işləməyə səfərbər edib. Təsadüfi deyilir ki, pambıq istehsalçıları ildən-ilə böyük uğurlara imza atırlar. Əldə edilən nailiyyətlər sübut edir ki, artıq pambıqçılığın keçmiş şöhrəti özünə qaytarılıb. Doğrudan da, ölkədə pambıqçılığın inkişafı həlledici mərhələyə qədəm qoyub.

Təkcə cari təsərrüfat ilində respublika fermerləri qəbul məntəqələrinə 327 min 586 tondan çox pambıq təhvil veriblər. Ötən 2019-cu ildə ölkə üzrə 295 min ton “ağ qızıl” tədarük olunub. Bu ilki pambıq yığımında orta məhsuldarlıq 32,79 sentner təşkil edib. Bu da 2019-cu ildəki göstəricidən 3,29 sentner çoxdur.

Respublikamızın iri pambıqçılıq rayonlarından sayılan Ağcabədidə də kənd təsərrüfatının bu mühüm sahəsinə geniş meydan verilib. Bölgədə fəaliyyət göstərən pambıqçılıq təsərrüfatlarında hər il yüksək nəticələr qazanılır.

Ötən il rayonda 10 min 452 hektar sahədə pambıq yetişdirilib. 32 min 99 ton məhsul istehsal edilib. Bu da hər hektardan 30,7 sentner pambıq deməkdir.

Bu il də rayonun təsərrüfatlarında bol məhsul yetişdirilib.

Koronavirus pandemiyasının, Ermənistan ordusunun artilleriya hücumlarının törətdikləri problemlərə baxmayaraq bölgə pambıqçıları böyük əzmkarlıq göstərib 2020-ci ildə 37 mindən artıq “ağ qızıl” tədarük ediblər. Hər hektardan 34,27 sentner məhsul götürülüb. Ayrı-ayrı fermer təsərrüfatları üzrə bu göstərici daha yüksəkdir.

İnanırıq ki, Ağcabədi pambıqçıları qarşıdan gələn növbəti ildə də bütün imkanları səfərbərliyə alacaq, daha yüksək məhsul əldə etməyə nail olacaqlar.

Yəhya PAŞAZADƏ

Xəbər lenti

Ağcabədi Pedaqoji Kollecində 20 Yanvar faciəsinə həsr olunmuş tədbir keçirilib

20 Yanvar hadisəsi təkcə faciə deyil, eyni zamanda xalqımızın azadlıq istəyi,  öz müstəqilliyi uğrunda cəsarət nümayiş etdirdiyi şərəfli bir tarixdir.  Ağcabədi Pedaqoji Kollecində Qanlı Yanvar...

Eldəniz Qənbərov: “Gecə saat 12:00-dan başlayaraq şəhərə böyük texnika yeridildi. Göyün üzü işıq saçan güllələrlə dolu idi”

Xalqımızın qan yaddaşı olan 20 yanvar faciəsinin növbəti ildönümüdür. Əlbəttə, o dövrün hadisələri haqqında çox məlumatlar var, çox şahidlər danışıb. Amma hər...

Ağcabədidə 20 Yanvar faciəsi şəhidlərininxatirəsi anılıb

Respublikamızın bütün bölgələrində olduğu kimi Ağcabədidə də 20 Yanvar faciəsi şəhidlərinin anım günü qeyd olunub. Anım mərasimdə Ağcabədi Rayon İcra Hakimiyyətinin başçısı Rafil Hüseynov,...

Kəmalə Əlizadə: “Gözlərini yummazdan əvvəl evin ünvanını deyib”

20 Yanvar faciəsinin qurbanlarından biri də Faiq Əbdülhüseyn oğlu Əlizadə idi. O, 10 yanvar 1953-cü  ildə Ağcabədidə anadan olub. Sonradan Bakı şəhərində yaşayan həmyerlimiz hadisə...

Cərimə olundular

Ağcabədi Rayon Polis Şöbəsinin əməkdaşları tərəfindən həyata keçirilən tədbirlər nəticəsində mövcud  karantin qaydalarını pozan şəxslər cərimələnib. Belə ki, yas...

İbiş bəy Mirzə Cəlili ölümdən necə xilasetdi?

Azərbaycanın ilk maarifçi qadınlarından, tanınmış ziyalı, ictimai xadim, xeyriyyəçi Həmidə xanım Cavanşir görkəmli yazıçı, dramaturq və publisist Cəlil Məmmədquluzadənin sədaqətli həyat yoldaşı...

Təcrübə üçün səfər et

Bu günlərdə Gənclərin İnkişaf və Karyera Mərkəzinin Ağcabədi nümayəndəliyinin əməkdaşları və könüllüləri “Aran” qəzeti redaksiyasının yaradıcı kollektivi ilə görüş keçiriblər.

Vaksinasiya tədbirləri davam edir

Rayonda koronavirus pandemiyası ilə əlaqədar vaksinasiya tədbirləri davam edir. Rayon mərkəzi xəstəxanasında peyvənddən öncə, sakinlərin müayinədən keçirilməsi diqqət mərkəzində saxlanılır. İndiyədək bölgədə...

Ziyalının xatirəsi əbədiləşdirildi

Xeyirxah əməllər sahibi olan insanlar həyatda olmasalar belə, qəlblərdə iz qoyur, əbədi yaşayır. Ağcabədinin dəyərli ağsaqqallarından, ziyalılarından biri olan Xəlil Xəlilov da...

Qəhrəmanlıq salnaməsi

ADPU-nun Ağcabədi filialında  dəyirmi masa keçirilib Yanvarın 19-da Azərbaycan Dövlət Pedaqoji Universiteti Ağcabədi filialında Qanlı Yanvar faciəsinin 32-ci il dönümü münasibətilə dəyirmi masa keçirilib. Tədbirdə ADPU-nun Ağcabədi filialının müəllim kollektivi və  tələbələr iştirak ediblər. 

Şərhlər