28 C
Aghjabadi

Bu gün İsi Məlikzadənin doğum günüdür


Məlikzadə İsi Abbas oğlu 1934-cü ildə mayın 1-də Ağcabədi rayonunda anadan muşdur. Buradakı Xəlfərərəddin orta məktəbini bitirdikdən sonra 1952-ci ildə M.Əzizbəyov adına Azərbaycan Sənaye İnstitutunun neft-kimya fakültəsinə qəbul olunmuş və 1957-ci ildə oranı bitirmişdir. 1957-ci ildən 1961-ci ilədək “Əzizbəyovneft” mədənlər idarəsində operator, yerüstü avadanlıq ustası, 1961-1966-cı illərdə Azərbaycan SSR Kommunal Təsərrüfat Nazirliyi Başqaz idarəsində böyük mühəndis, şöbə rəisinin müavini, 1966-1973-cü illərdə “Ulduz” jurnalı redaksiyasında publisistika şöbəsinin müdiri, məsul katib, 1974-1976-cı illər ərzində Azərbaycan Dövlət Nəşriyyatında redaktor, C.Cabbarlı adına “Azərbaycanfilm” kinostudiyasında redaksiya heyətinin üzvü, 1976-1980-ci illərdə “Azərbaycan” jurnalı redaksiyasında nəşr şöbəsinin müdiri, 1980-1981-ci illərdə “Ulduz” jurnalı redaksiyasında nəsr şöbəsinin müdiri, 1981-1983-cü illərdə isə “Mozalan” satirik kinojurnal studiyasında böyük redaktor olmuşdur. Bundan sonra C.Cabbar adına “Azərbaycanfilm” kinostudiyasında baş redaktor vəzifəsində çalışmışdır.
Onun “Güllələnmə təxirə saılınır”, “Gümüş göl əfsanəsi”, “Küçələrə su səpmişəm”, “Kişi sözü” ,“Cehiz güzgüsü” və s. əsərlərinə eyni adlı film və tamaşalar çəkilmişdir. “Dolaşanların Novruz bayramı”, “Qafqazda”, “Gəl qohum olaq” adlı əsəri əsasında isə “Pəncərə” adlı film çəkilmişdir. Bundan əlavə bir sıra filmlərin ssenari müəllifi idi. 1968-ci ildən SSRİ Yazıçılar İttifaqının üzvü olan İsi Abbas oğlu Məlikzadə 5 dekabr 1995-ci ildə vəfat etmişdir.

Əsərləri:

  1. “Həsrətin sonu”. B, “Azərnəşr”, 1964, 142 s, 5000 nüs.
  2. “Özgə anası”. B, “Gənclik”, 1969, 114 s, 2000 nüs.
  3. “Kövrək qanadlar”. B, “Gənclik”, 1973, 202 s, 5000 nüs.
  4. “Yaşıl gecə”. B, “Yazıçı”, 1979, 94 s, 10 000 nüs.
  5. “Günəşli payız”. B, “Yazıçı”, 1982, 168 s, 5000 nüs.
  6. “Dədə palıd”. B, “Yazıçı”, 1984, 196 s, 5000 nüs.
  7. Dolaşaların Novruz bayramı”. B,?”Gənclik, 1992, 214 s, 10 000
  8. “Şehli çəmənlərin işığı”. B., “Bakı”, 1993, 200 s, 5000 nüs. Aranqazeti.az müəllifin bir hekayəsini sizlərə təqdim edir.

DUZ

Seymur paltosunu geyinib qapının ağzında dayandı. Anası balaca qara çamadanı və içi dolu həsir zənbili gətirib gətirib onun qarşısına qoydu. Oğlan şeylərə tərəf baxmadı, Gözlərini anasının yanına sallanmış damarlı, quru əllərinə zillədi. Sonra onu umacaqlı baxışla süzdü. Firuzə oğlunun fikrini anlayıb gülümsədi. Əlini dirsəkdən ilməsi qaçmış sarımtıl, nimdaş jaketinin cibinə saldı. 
- Al, hələlik bunu xərclə…
Seymur səliqə ilə bükülmüş pulun arasını açdı. Üç dənə qırmızı onluğu görüb qaşqabağını tökdü. Gah ovcundakı pula, gah anasına baxdı. Ayrılıq dəqiqələrində ürəyini sarmış kövrəklik əriyib getdi. Deyəcəyi vida sözləri qırılmış zəncir halqaları kimi beynində dağıldı, pərən-pərən düşdü. Gözucu anasının ciblərinə baxdı. "Bəlkə yenə verdi?... Bəlkə..." 
Firuzə sanki oğlunun titrəyən barmaqlarını görməmək,üçün üzünü döndərdi. Baxışları həsir zənbilin üstündə dolanıdı.
- Maşın küçədə səni gözləyir. 
Seymur qırmızı onluqları ovcunda sıxıb yumurladı:
- Otuz manatla hara gedim? 
Firuzə istədi oğlunun hirsini dağıtsın, könlünü alsın. Gülümsədi. Və tez də peşman oldu, anladı ki, bu təbəssüm Seymurun olan - qalan səbrini çalxaladı, daşdırdı.
Oğlan pulu stolun üstünə atdı:
- Bilsəydim belə olacaq, heç qış tətilinə gəlməzdim.
Başqaları öz uşaqlarını ağıllı-başlı yola salırlar.
Ana köks ötürdü. 
- Bizim də gücümüz buna çatır.
- Elə bilirsiniz tələbə olmaq asandır? Şəhərdə dolanmaq asandır?
Seymurun səsi də titrədi, dodaqları da. Atası ilk dəfə onun nəzərlərində adiləşdi, balacalaşdı. “O da gedib özünə sənət tapıb. Poçtalyonluqdan nə çıxar? Otuz ildir onun-bunun qapısına məktub daşıyır. Ciblər də boş”.
Firuzə istəmirdi ki, Seymur evdən narazı getsin. İstəmirdi ki, bu vida dəqiqələri sonralar ağır daş olub ürəyindən asılsın. Ana oğlunu məhəbbətlə süzdü. “Arıqlayıb Seymur, rəngi də ağarıb. Ağız-burnu nazikləşib. Yəqin çətinlik çəkib, doyunca yemir. Neyləsin, yanında anası yox, bacısı yox”.
Ana ayrılığı, həsrətin dad-tamını bilirdi. Altı Aydan bəri gecəli-gündüzlü bütün fikri-zikri oğlunun yanında olmuşdu. Bircə qismət çörək yeyəndə, bircə içim su içəndə də Seymuru xatırlamışdı: “Görəydim günləri necə keçir balamın?”
Seymurun tətildə olduğu müddətdə ana onunla üz-üzə çox oturmuşdu. Firuzə bu ayrılıq anını qorxa-qorxa gözləyirdi. Özünə söz vermişdi ki, Seymur yola düşəndə ağlamasın. "Uşaq birdən könlü qırıq gedər”.
- Bacarmırsınız, oxutmayın, hələ birinci kursu qurtarmamışam, bəs beş il necə dolanacaqsınız?
Firuzə cavab verə bilmədi. Ürəyində ərinin qarasına deyindi: “Heç olmasa gəlib uşağı yola da salmadı. Bu yağışlı gündə çantasını çiyninə atıb getməsəydi dünya dağılmazdı ki!"
Küçədə maşın siqnal verdi, ana stolun üstündən əzik pulları götürüb Seymura uzatdı:
- İstəmirəml
- Axı təqaüd də alırsan.
- Ondan sizə nə?!
- Aldığım ayın başına çatmır. Ac qalanda kimin qapısına gedim?! Elə bilirsiniz yeməkdən savayı xərclərim yoxdu?
- Biz də atanın maaşı ilə dolanırıq, bala. Axı səndən başqa evdə iki bacın da var.
- Məni adam yerinə qoymursunuz. Şəhərdə batsam da vecinizə gəlməz.
Maşın uzun-uzadı siqnal verdi. Seymur şəhadət barmağını çiyini üstdən qapıya tuşladı:
- Uşaq oxudan elə olar. Oğlunu öz maşınında stansiyaya göndərir.  Mən də onun qoltuğuna qısınmışam. Mənim atam… Firuzənin ərinə yazığı gəldi. Cansız-cəsədsiz kişinin bu yağışlı, küləkli gündə palçığa batıb qalacağından qorxdu. Naxoşlayıb yatağa düşəcəyindən qorxdu, "Pay-piyada nə qədər? Ayaq döyməkdən bədbəxtin canının suyu da quruyub, Bir dəridir, bir sümük… Gör neçə ildir… Gör ha”. Yenə siqnal səsi eşidildi; dalbadal, əsəbi.Seymur çamadanın qulpundan yapışdı. Ana yalvardı:
- Ağrın mənə gəlsin, pulu al. Yenə tapıb göndərərik. Bir az.. qənaətlə xərclə, israfçılıq eləmə.
Yoxsa bu vaxta qədər gen-bol xərcləmişəm?! Bilirsən borc almaq nə deməkdir? Şəhərdə olmusan? Bir stəkan suyu da pulsuz vermirlər. 
- Al, bala. 
- İstəmirəm! - Oğlan zənbili də götürdü. 
Firuzə əzilib yumurlanmış pulu Seymurun paltosunun yan cibinə saldı.
- Dərdin mənə gəlsin.
Oğlan anasının ağarmış, xəstəhal çöhrəsinə baxdı. Titrəyən qansız qansız dodaqlarına baxdı. Onun gözlərindəki nəmi sezmədi. Ürəyinin ağrılı-acılı döyüntüsünü eşitmədi. Qapını itələyib çıxdı. Küləyin əydiyi çəpəki yağış ananın üzünə, sinəsinə nöqtə-nöqtə çırpıldı…
“QAZ-59” tərpəndi. Seymur yanındakı yoldaşının adda-budda suallarını cavabsız buraxdı. Gözlərini maşının aramla, xışıltı ilə şüşətəmizləyəninə dikib fikirləşdi: "Dedilər, orta məktəbi qurtaranda sənə bahalı kostyum alacağam. Əvəzində altmış manatlıq ucuz kostyum aldılar. Dedilər, instituta girsən sənə qızıl saat alacağıq. Almadılar. Saat üçün cəmi-cümlətanı iyirmi beş manat göndərdilər. İndi də… Pulları yoxdur, mənə nə? Hardan tapırlar tapsınlar. Nə vaxta qədər qorxa-qorxa, qənaətlə xərcləyəcəyəm?... Atam məni ötürməyə də gəlmədi… Verdikləri otuz manatı Bakıya çatan kimi poçtla geri göndərəcəyəm.
Maşın dikə dırmaşan palçıqlı yolu güclə çıxdı. Üzbə üz gələn bir kişi, əl qaldırdı sonra dərənin dibini göstərib nəsə qışqırdı. Sürücü maşını saxladı. Qapını açıb aşağıya baxdı. 
- Seymur, deyəsən, anandır, dalımızca yüyürür.
“Görəsən nə olub? Məni neyləyirlər?” Seymur maşından düşdü. Təzə qəhvəyi tuflilərinin palçığa batacağından ehtiyat edib, təmiz yer seçə-seçə ayaqlarının ucunda təpənin üstünə gəldi. Qara şala bürünüb dikə dırmanan anasını gördü. Arvad kəsə yolla sürüşə-sürüşə qalxırdı. İki dəfə büdrəyib dizlərini yerə verdi. Sağ əlini tez-tez başının üstünə qaldırıb yelləyirdi.
Yağışın suyu oğlanın boynuna, bədəninə süzüldü. Əti çimçəşdi. Silkələnib geri döndü. Ayaqlarını ehmalca qoya-qoya özünü maşına saldı. "Pul gətirir, qoy gətirsin".
- Bəlkə qabağına gedək? - deyə yoldaşı soruşdu.
- Çatıb. Seymur üzünü, boynunu yaylıqla sildi, sarı tüklü papağını çıxarıb çırpdı. Firuzə oğlu tərəfdəki açıq dal qapıya özünü güclə yetirdi. Bənizi ağappaq idi. Nəfəs aldıqca bütün bədəni uçunurdu. Qurumuş boğazını yaşlamaq üçün tez-tez udqunurdu. Seymur anasının hədəqədən çıxmış nursuz gözlərinə baxdı:
- Nə olub?
Arvad ovcunda tutduğu bükülü kağızı Seymura uzatdı.
Oğlan kağızı əlinə alıb barmaqları ilə yoxladı:
Firuzə sanki son nəfəsini topladı:
- Sənə zənbildə ... soyutma toyuq...yumurta... qoymuşam… Duz yadımdan çıxmışdı. Elə yerə qoy... islanmasın.
Seymur, ağzını geniş açıb ciyərdolusu hava udan anasının üşümüş nazik burnuna baxdı. Onun üzündəki ifadəni yağış tellərinin arxasından sanki daha aydın görmək üçün gözlərini qıydı. “Bunlar məni dolayıblar. Bunlar məni adam saymırlar".
Oğlan əlindəki kağız bükülüsünü yerə çırpıb, qapını zərblə çəkdi, Maşın tərpəndi. Təkərlərdən qopan horra palçıq yola səpilmiş narın ağ duzun üstünü tamam örtdü...

Xəbər lenti

​​​Xalqımız bütün təhdidlərə sinə gərəcək

  2020-ci ilin sentyabr  ayının 27-də​Ermənistanın təh-riki ilə başlayan və qəhrəman ordumuzun sücaəti nəticəsindəAzərbaycanın qələbəsi ilə başa çatan 2-ci Qarabağ Müharibəsi 30 il işğal altında inləyən torpaqlarımızın azad edilməsi ilə nəticələndi.

Anım günü kitabxanada da qeyd edilib

Sentyabr ayının 26-da Ağcabədi Regional Mədəniyyət İdarəsi Ağcabədi rayon Mərkəzləşdirilmiş Kitabxana Sisteminin kollektivi tərəfindən “27 Sentyabr - Anım Günü” ilə bağlı tədbir...

Şəhid ailələri ziyarət olunub

      YAP Ağcabədi rayon təşkilatının sədri Rövşən Əhmədov və aparatın əməkdaşları sentyabrın 27-də Vətən müharibəsinin ilk günündə qəhrəmancasına həlak olmuş Poladlı...

Taekvondo üzrə rayon turniri keçirilmişdir

25 sentyabr 2022-ci il tarixdə Ağcabədi Rayon Gənclər və İdman İdarəsinin təşkilatçılığı ilə "Rizvan" Taekvondo Klubunun idman zalında "Anım...

İcra Hakimiyyətində yeni komissiya yaradılıb

Sentyabrın 23-də Ağcabədi Rayon İcra Hakimiyyətində şəhid ailəsi üzvləri, əlillik dərəcələri təyin olunmuş Vətən müharibəsi iştirakçıları və “Müharibə...

Şəhid Gülalı Qəhrəmanovun anım mərasimi keçirilib

​Şəhidlik məqamına ucalan hər kəs əbədi olaraq könüllərdə yaşayır, əbədilik qazanır.  ​Vətənimizin sərhədlərini yenidən quran Vətən baniləri öz adlarını tarixə əbədi...

Gücümüz birliyimizdir!

    Səfər Ali Baş Komandan cənab Prezident İlham Əliyevin və birinci xanım Mehriban Əliyevanın cari ilin 27 sentyabrda Anım günündə Füzuli rayonuna səfərləri mühüm əhəməiyyət kəsb etdi. Səfəri zamanı çıxışında cənab...

Şəhid Rövşən Allahverdiyevin anım günü qeyd edildi

​Sentyabrın 28-də digər Qaraxanlı kəndində şəhid Rövşən Allahverdiyevin anım mərasimi keçirildi. ​Mərasimdə Ağcabədi Rayon İcra Hakimiyyəti başçısı, hüquq-mühafizə orqanları rəhbərləri, səfərbərlik və hərbi...

Şəhid Mirağa Əliyevin anım günü qeyd olunub

​44 günlük Vətən müharibəsində torpaqlarımızın azadlığı uğrunda canından keçən Vətən oğullarından biri də Ağcabədi rayon Xocavənd kəndindən Əliyev Mirağa Musa oğludur. Hərbi Dəniz Donanmasında...

Şəhid Sənan Miriyevin anım günü qeyd edildi

Vətən üçün yaşayanlar unudulmur... Şəhidlər unudulmur... Müzəffər Ali Baş Komandan cənab İlham Əliyevin rəhbərliyi ilə Azərbaycanın suverenliyi...

Şərhlər